s. 131-168TBB Dergisi 2024 (175)
12-15 YAŞ ARASI SUÇA SÜRÜKLENEN
ÇOCUKLARIN KUSUR YETENEĞİNİN
TESPİTİNDE YAŞANAN SORUNLAR
PROBLEMS IN DETERMINING THE CRIMINAL LIABILITY OF
CHILDREN BETWEEN THE AGE OF 12-15
Kemal SARUHAN*
Yunus SARUHAN**
Özet: Modern ceza hukukunda kişiler kendilerine yüklenebilen
kusurları sebebiyle sorumlu olmaktadır. Çocuklar da yetişkinler gibi
kusurlarının bulunması şartı ile ceza sorumluluğuna sahip olmakta-
dır. Ancak ülkeler arasında farklılıklar bulunsa da hukuk sistemle-
rinde kusur yeteneğine ilişkin çocuklara yönelik özel düzenlemeler
bulunmaktadır.
Ülkemizde on iki yaş altındaki çocukların kusur yeteneklerinin
olmadığı varsayılırken çalışmamıza konu olan 12-15 yaş arası çocukla-
rın kusur yeteneklerinin değerlendirilmesi gerekmektedir. Bu değer-
lendirme sürecinde sosyal inceleme raporları yanında uzman hekim
raporları da adli süreçte kullanılmaktadır.
Çalışmamızda kusur, kusur yeteneği ve çocuk kavramları Ulus-
lararası ve Ulusal düzenlemeler çerçevesinde açıklanmıştır. 12-15
yaş arasındaki çocuğun kusur yeteneğinin tespitinin basit bilişsel ve
ruhsal değerlendirme ile sınırlandırılamayacağı vurgulanmış ruhsal,
bilişsel, sosyal ve gelişimsel açıdan kusur yeteneğinin tespiti süreci
tartışılmıştır. Ülkemizde sosyal inceleme raporlarının hazırlanması ve
suça sürüklenen çocukların kusur yeteneklerinin tespiti başta olmak
üzere yaşanan sorunlar ve suça sürüklenen çocuğun üstün yararı gö-
zetilerek atılması gereken adımlar vurgulanmıştır.
Anahtar Kelimeler: Suça Sürüklenen Çocuk, Ceza Sorumluluğu,
Adli Psikiyatrik Değerlendirme, Çocuklara Özgü Güvenlik Tedbirleri,
Kusur
*
Uzm. Dr, Gebze Devlet Hastanesi, kemal.saruhan@hacettepe.edu.tr, ORCID:
0000-0002-1801-6268
*
* Hâkim Adayı, Adalet Bakanlığı, yunussrhn10@gmail.com, ORCID: 0009-0004-
4903-2836, Makalenin Gönderim Tarihi: 24.07.2024, Kabul Tarihi: 19.11.2924
132QRMQU