YAPAY ZEKÂ TARAFINDAN ÜRETİLEN FİKİR VE
SANAT ÜRÜNLERİNİN KORUNMASI
THE PROTECTION OF INTELLECTUAL AND ARTISTIC PRODUCTS
PRODUCED BY ARTIFICIAL INTELLIGENCE
Aras ÖZKAN
*
Özet: Bir insanın ürettiği ürünün, bilginin, sanatın, fikrin kısaca
eserin nasıl korunacağı ve hukuk sistemlerinin bu duruma karşı nasıl
davranacağı sorusu özellikle son yüzyılımızda önemli tartışmalara
konu olmuş, nihayetinde de sistematik şekilde kanunlarımızda yerini
almıştır. Ülkemizde 05.12.1951 tarihinde kabul edilen Fikir ve Sanat
Eserleri Kanunu, eser kavramını ve gerekli unsurlarını detaylı şekilde
açıklayarak nasıl koruyacağını belirtmiştir. Fakat teknoloji denilen ol-
gunun her geçen gün bir önceki yıla nazaran bile akıl almaz derecede
ilerlemesi, yapılan her düzenlemeyi yetersiz kılmaktadır. Kanundaki
hususiyet kavramı ve bir ürünün özellikle sadece insana özgü kabul
edilmesi, kanunun teknolojinin gerisinde kalmasına neden olmakta-
dır. Teknolojinin yapay zekâ kavramını hayatımıza sokmasıyla birlikte
başlarda otonom özellikleri bulunmayan yapay zekâlar, zamanla oto-
nom özellikler sergilemeye ve hatta kendilerine ait eserler meydana
getirmeye başlamıştır. Örneğin, üretilen bir yapay zekâ programının
aktarılan bilgilerle resim çizdiği, müzik bestelediği, veri tabanına iş-
lenen filmlerle birlikte yeni bir fragman meydana getirdiği bilinmek-
tedir. Teknolojinin bu akıl almaz özelliğiyle birlikte yapay zekâların
ortaya çıkardığı eserlerin hukuken korunması nasıl olacaktır? Huku-
kun bu ürünleri koruması için yeni düzenlemelere ihtiyaç duyduğu
açıktır. Bu çalışmamızda yapay zekâ kavramının tanımını örneklerle
destekleyerek anlatacak, yapay zekâların ürettiği fikir ve sanat ürün-
lerinin nasıl korunacağı konusunu Fikir ve Sanat Eserleri Kanununu
da ele alacak ve özellikle yapay zekâ teknolojilerinin hukuki statüsü-
nü açıklamaya çalışacağız.
Anahtar Kelimeler: Yapay Zekâ, Fikir ve Sanat Eserleri Kanunu,
Yapay Zekânın Ürettiği Fikir ve Sanat Eserlerinin Korunması, Yapay
Zekânın Fikri Mülkiyet Hukuku, Yapay Zekânın Kişiliği
Abstract: The question of how to protect the product, knowl-
edge, art, idea, briefly the work produced by a person and how the
legal systems will behave against this situation has been the sub-
*
İstanbul Aydın Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü Bilişim Hukuku Tezli
Yüksek Lisans Programı, arasozkan@stu.aydin.edu.tr, ORCID ID: 0000-0002-
4849-1617, Makalenin Gönderim Tarihi: 23.11.2022, Kabul Tarihi: 03.12.2022
208