YARGI KARARLARI IŞIĞINDA DİSİPLİN
HUKUKUNDA SUÇTA VE CEZADA
KANUNİLİK İLKESİ
*
THE PRINCIPLE OF LEGALITY IN CRIME AND OFFENSE IN
DISCIPLINARY LAW IN THE LIGHT OF JUDICIAL DECISIONS
Emin HÜSEYİNOĞLU
**
Özet: Anayasa’nın 38. maddesinde düzenlenen “suçta ve ceza-
da kanunilik ilkesi”, ceza hukukunun en önemli ilkelerinden biridir.
Bu ilkenin “suç ve cezanın sadece kanunla konulması”, “belirlilik”,
“kıyas yasağı” ve “aleyhe kanunun geçmişe uygulanma yasağı” şek-
linde alt ilkeleri bulunmaktadır.
Suçta ve cezada kanunilik ilkesinin disiplin hukukunda ge-
çerli olup olmadığı doktrinde tartışmalıdır. Anayasa Mahkemesi,
Anayasa’nın 38. maddesinin disiplin suçları bakımından geçerli oldu-
ğuna ve disiplin suçlarının sadece kanunla konulabileceği görüşün-
dedir. Bununla birlikte mevzuatımızda bazı disiplin suçlarının yönet-
melikle düzenlendiği görülmektedir.
Belirlilik ilkesine göre, suç ve ceza içeren normun açık ve anlaşı-
labilir olması gerekmektedir. Ceza hukukundan farklı olarak, belirlilik
ilkesinin disiplin hukukunda katı şekilde uygulanmadığı görülmekte-
dir. Örneğin Devlet Memurları Kanunu’nun 125. maddesinde yer alan
“devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulun-
mak”, “kurumların huzur, sükün ve çalışma düzenini bozmak” veya
“memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı
ve utanç verici hareketlerde bulunmak” disiplin suçlarının açık ve an-
laşılabilir olduğu söylenemez.
Yine ceza hukukundan farklı olarak, disiplin suçlarında kıyas
yasağı bulunmamaktadır. Yukarıda örnekleri verilen belirlilik ilkesine
aykırı disiplin suçları açısından bir de kıyas hükmünün uygulanması
idarenin keyfiliğine yol açıp, çok tehlikeli sonuçlar doğurabilir.
Anahtar Kelimeler: Kanunilik İlkesi, Belirlilik İlkesi, Disiplin Hu-
kuku, Disiplin Suçu, Kıyas
*
Bu -
rası Hukuk Sempozyumu’nda “Disiplin Hukukunda Suçta ve Cezada Kanunilik İlkesi” başlığı ile sözlü bildiri olarak sunulmuştur.
**
Dr. -
seyinoglu@karabuk.edu.tr, ORCID: 0000-0002-4196-2295, Makalenin Gönderim Tarihi: 03.07.2021, Kabul Tarihi: 03.07.2021
104
